- Joel Lairemsanga
Lirthei chak leh hnungtawlh mai mai ngai lo engnge i hriat tiin han inzawt ta thut ila, mi thenkhat chuan 'Bulldozer tluk a awm nang' tiin kan chhang nghal mai awm e. A ni lah tak a, mihring khawl siam zingah chuan dozer hrim hrim hi chu eng Company siam pawh ni sela a chak em em vek mai chu a nih hi. Mizo takin ''Lei lai thei thirhlum'' ti pawhin ko ta ila a inhmeh viau awm e.
Heti khawpa lirthei awmkhauh leh chak zingah ro ro pawh hian a chak lehzual a lo awm ve zel a, a chak lehzual zingah pawh a chak ber chanchin hi tun tumah hian kan sawi dawn a ni.
He dozer zet hi chu a chak lehzual em em a, a lian bawk si a, dozer tam takin nilenga an hnathawh kha he dozer hi chuan tum khatah a nawr zo vek thei a, hna a thawh lai chuan a thawm nat vanga lei a nghawr nasat em avangin a bul hnaiah awm ngam a ni lo e an ti hial mai.
Chuti khawpa bulldozer hrawl leh chak em em, khawvelah a tluk tur awm lo khawpa ''Bulldozer zawg5ng zawngte Lalpa'' ti-a an koh chu Komatsu Company siam - 'D575A-3 Super Dozer' ngei mai hi a ni.
Thuk tak taka awm leilung hausakna laih chhuah a lo pawimawh zual deuh deuhna khawvelah hian hun hi a hlu lehzual ta hle a, sum tam tak hen a ni. Darkar tin hian leilung hausakna lai chhuaktu Company-te chuan lei vung leh lung chi hrang tam tak an lai chhuak hum hum a, laih chhhuah chak lamah Company-te an inel a ni ta ber mai. Hetiang hi thil awmdan a nih mek laiin Company lian tak tak te'n harsatna inang tlang an nei vek thung.
Kan sawi tawh angin bulldozer hrim hrim hi khawl chak tak an ni vek a; nimahsela Company lian tak takin tih tak thlaka leilung hausakna an laih chhuahnaah erawh duhai chuan dozer-te hi an te a, duhkhawp lohna a awm chawk. Company lian tak tak chetnaah chuan ram zau tak tak laih dar a ngai a, hmanraw lian leh rit pui pui chelek a ngai bawk si a. He thil hi hriain Komatsu Company-in mamawh chhanna tur siam ngei turin rilru a rawn pu ta a, mual leh tlang sawn dawrh thei tur bulldozer siam chhuah a tum ruh ta hle.
Tichuan a tum tak chu a siam chhuak hlawhtling ta a, hei hi khawvela bulldozer lian leh chak ber - Komatsu D575A super dozer lo pian chhuah dan bul thut chu a ni ta a ni.
Chutia Komatsu company-in bulldozer hrawl leh chak lutuk tak mai a rawn siam chhuah takah chuan a hmu apiangte mak tih a tling a, a hrawl em avangin a tak tak a nih an ring ngam lo hial zawk niin an sawi. ''A lian rapthlak lutuk em mai'' an ti chul mai a nih chu.
He bulldozer hi 11.7meter laia sei a ni a, 4.9meter-a hlai a ni hem mai. 152,000Kg lawiha rit a ni a, chu chu 152 tons-a rit tihna a nih chu. Tank tam tak belhkhawm aiin a rit zawk a, thlawhna thenkhat ai pawhin a rit zawk daih tihna a ni bawk. A ke pawh hi a hlai hle a, lirthei zawh chi 'Lei' kal thei a ni ber e tiin an sawi fiam hial thin.
Heti taka lian leh rit a nih avang hian engine pawh a duh chak hle dawn tih chu thil chiang sa a ni. He bulldozer hian 12-cylinder turbo diesel engine a hmang a, chu chuan 1,150 horsepower a pe chhuak. Hei hi kan hriat fiah theih nan heti hian han sawi ta ila-
Bulldozer chak tak tak ni-a kan ngaih bulldozer vantlangte hian 200-400 horsepower an nei a, anni aia a let thuma horsepower nei tam zawk D575A dozer chak dan tur chu kan ngaih ruat thiam mai awm e.
D575A dozer hi chu khawl a ni satliah ngawt lova, Power Station kal thei a ni e an ti. A engine hi tihnun a nih hian dozer lian ve tak dang te ang a ni ve lo a, a thawm pawh a hrawin a turu hle a, 'thir hlum chhunga khawpui ri insiam' tiin an sawi fiam hial thin a, hei hian a thawm ringawt pawh a turu hle a ni tih a tichiang viau awm e.
Tum khatah a blade hian 6 cubic meters-a tam leivung a nawr leng a, chu chu chenna in lian tawk tak khat tlata leivung beng muk zat nen a inhen awm e. Hei vang hian he bulldozer hi chuan a vawi khat nawrah tlang a sawn thei an lo tih phah thin a ni.
Komatsu D575A-3 Super Dozer hi chu kawngpui lai tur te, hmun zim leh chep, hna lian lo te te thawk tura duan a ni ve lo an ti thin. An siam chhan ber zawk chu - lei verh lian tak lai tur te, leilung hausakna hai lang tura lei leh lung khawkrawk lai khawk tur te, mual lian pui pui rawt hniam tur te-in a ni. Dozer te zawkin an beih fe a ngaihnaah hnehsawh takin a thawk thei bik a, a chungnung bik lur mai a ni.
Hetiang khawpa dozer chak leh lar nimahse hmuh tur hi a vang hle lawi si. A vanna chhan ber chu a siamtu Company hian an siam chhuak tam lo hrim hrim a, a chhan ber pawh a siamna senso a tamin a man a to a, enkawl a hautak em em a, Company nazawngin an lei ngam tlat lo a ni. Chumai bakah hetianga hrawl hi mamawhna a tam lutuk lo a ni awm e.
Mi thenkhat chuan lirthei leh khawl chak apiang hi an che vel pawh a rang hle turah an ngai thin; nimahsela bulldozer-te hi chu inthazo taka che vel tura duan an ni lo hrim hrim zawk. Chu ai chuan zawi muanga che tual tual a, hnungtawlh mai mai lova hmalam pana thil nawr miah miah tura siam an ni.
Bulldozer hrawl leh chak tak nimahsela amah thunun turin mihring a mamawh ve tho a, hei hian mihring hnuaia kun a nihzia a lantir chiang hle. A thununtu 'Operator' awmna 'Cab' chhung boruak hi mahni nuam tih dana thlak danglam theih tura siam a ni a, thutna nuam tak a awm bawk. Khawl hi thunun nuam takin an siam a, hun rei tak chhunga hna thawh pawhin a thununtu tan a hahthlak chuang hauh lo a ni awm e. Operator awmna hi a san em avangin khawthlir a nuamin khaw hmuh a zau tha em em a, invenhimna tha tak leh himdam tak a awm thlap bawk. Hetiang taka khawl hrawl leh chak lutuk thunun hi hna satliah a ni ngawt lova, mawhphurhna lian tak keng a ni zawk.
Lei laihna khawl huangah na na na chuan Komatsu D575A-3 hian chungnung ber nihna a hauh rei ta hle a, a chhan ber pawh a len em em bakah a chak tha em em mai hi a ni. Vawiin thlengin bulldozer chak ber engnge tia sawi apiangin a hming hi lam hmasak ber a la ni ta zel a nih hi.
Mihring thiamna thuk tawhzia te, leilung hausakna laih hna rothapzia te, khawl lian leh chak siam a nihzia tarlanna atan leh leilung khawih danglam tura mihring theihna sanzia entirna atan D575A-3 super dozer hi hman a la ni ta reng chu a nih hi.
Bulldozer i hmuh apiangin hei hi i lo hre reng tawh dawn nia- 'Bulldozer zawng zawng zingah lian ber leh chak ber a awm a, chumi chu khawl ai mahin in ropui tak a ang zawk a, khawpui ri ang maiin thawm ropui a chhuah a, lei laihna khawl zawng zawngte Lalpa a ni a, chumi chu - Komatsu D575A-3 Super Dozer a ni e' tih hi.
A hmawr bawkna atan a khawl nihphung hi i han sawi nawn leh teh ang:-
Khawvela dozer zinga lian leh chak ber kan sawi hi a hmingpum chu Komatsu D575A-3 Super Dozer a ni a, a engine hi 12-cylinder turbo diesel a ni a, 1,150 HP a pe chhuak thei. 152 tons-a rit a ni a, a blade pharh zau zawng hi 24.3 ft-a ni a, blade san zawng hi 8.9ft a ni hem mai.
Mi thil chik mite chuan Komatsu D575A-3 Super Dozer hi len zawng leh chak kawngah luah lan thei an awm mai an la ring lo hle.
No comments:
Post a Comment